Laatst stond ik bij een kennis in de woonkamer, waar de tv aanstond terwijl niemand keek. "Laat maar", zei hij, "dat scheelt toch niks." Ik was benieuwd of dat klopte, dus ik rekende het thuis uit op de achterkant van een envelop.
Een gemiddelde tv van 55 inch met ledscherm verbruikt tijdens het kijken ongeveer 100 watt. Laat je hem elke dag 4 uur aanstaan, dan is dat 0,1 kilowatt x 4 uur x 365 dagen, oftewel 146 kWh per jaar. Bij een stroomprijs van €0,30 per kWh kom je dan op €43,80 per jaar uit. Dat is geen bedrag waarvan je een gat in de portemonnee krijgt, maar het is ook zeker niet niks, zeker niet als je er nog een soundbar, een spelcomputer en een decoder naast zet.
Het getal van 100 watt is een gemiddelde, en juist daar zit de speling. Een zuinig model met een lage helderheidsinstelling zit al snel rond 60 watt. Een oudere tv of een scherm met een felle winkelstand, waarin de helderheid en het contrast flink omhoog staan, trekt makkelijk 150 watt. Dan wordt de rekensom 0,15 x 4 x 365 = 219 kWh, en dat kost je €65,70 per jaar. Het verschil van bijna €22 tussen die twee uitersten komt dus puur uit de instellingen en de leeftijd van het toestel. Zet je de tv in de thuismodus en dim je het scherm een paar standen, dan merk je op een gewone avond nauwelijks verschil in beeld, maar je rekening wel.
Dan de stand-by, waar mijn kennis zo luchtig over deed. Een moderne tv verbruikt in stand-by vaak maar 0,5 watt. Staat hij 20 uur per dag op stand-by, dan is dat 0,5 x 20 x 365 : 1000 = 3,65 kWh per jaar, ofwel ongeveer €1,10. Daar hoef je dus niet wakker van te liggen. Het echte geld zit in de uren dat het scherm gewoon aan is en niemand kijkt. Een tv die 2 uur per dag extra aanstaat voor de gezelligheid, kost bij 100 watt zo'n €22 extra per jaar.
Heb je meer dan één tv in huis, dan tel je het simpelweg op. Twee schermen van 100 watt die allebei 4 uur per dag aanstaan, kosten samen 292 kWh, ofwel €87,60 per jaar. Een grotere tv van 65 inch gebruikt vaak 20 tot 40 procent meer stroom dan een van 55 inch, dus ook het formaat telt mee bij de aanschaf. Kijk bij een nieuwe tv daarom naar het energielabel en het verbruik in watt, en niet alleen naar de schermdiagonaal.
Wie wil besparen, heeft aan drie dingen genoeg: een lagere helderheid, een slaaptimer die de tv na een paar uur uitzet, en een schakelaar op de stekkerdoos, zodat ook de stand-by verdwijnt. Wat mij betreft is het antwoord op de vraag van mijn kennis dus: het scheelt wel iets, ongeveer €44 per jaar voor de tv zelf, maar het loont vooral om hem uit te zetten als er niemand voor zit.
